محمد عارف اسپناقچى پاشازاده

134

انقلاب الاسلام بين الخواص و العوام ( فارسي )

چشمگزك رسيده ، بيغلو چاوش - مصطفى پاشا - با جوش و خروش نمايان شده ، در برابر غازيان صف سپاه بيار است . نورعلى خليفه با هشتصد سوار جرّار بر قلب روميان ديو سار كه زياده بر ده هزار بودند ، تاخت و به نوك سنان نقش وجود جمعى را از صفحهء هستى محو ساخت و عاقبت روميان غالب آمده ، نورعلى خليفه را به قتل آوردند و ايقوت اوغلى با جمعى سالم بيرون رفتند . « 1 » انتهى روز دوازدهم ديوان شد . ايلچى منگلى گرايخان فرمانرواى قريم و دشت قپچاق و ايلچى حكمران و كوتوال قلعهء حلب و ايلچى رمضان اوغلى و ايلچى قره بغدان - مولدوانيان - و ساير حكومات كه آمده و جواب فتحنامه و تبريك قدوم آورده بودند ، داخل حضور همايون شده ، به ترتيب دست بوسيدند . و از دياربكر سر نورعلى سلطان روملو را با هزار بينى بريدهء قزلباش كه فرستاده بودند و سرهاى بريده و اسراى كفار فجار با علم‌هاى سرنگون و خاكسار دشمن را از حضور حضرت خداوندگار به ترتيب گذرانيده ، به عرض رسانيدند . و بنا به حكم همايون اسراى فجار را شيپور و كرنا و سرنا و طبل زنان به آن طرف غلطه برده ، در مواجههء فرنگيان غلطه طعمهء شير شمشير نمودند . در اين روز فيروز ، ديوانى بر پا نموده شد كه مىتوان گفت از اول استقلال عثمانى تاكنون چنين ديوانى را احدى نديده بود ؛ زيرا تمامى بندگان و كوچكان بكتاشيان - ينگىچريان - لباس رسمى خودشان را پوشيده ، دست بسته ايستاده بودند . به علما و مشايخ و سادات و عامه فقراى اسلامبول و ادرنه و بروسه انعام عام داده شد و موالى عظام محروسه اسلامبول از براى تبريك خير مقدم ، عموما دست بوسيدند . روز سيزدهم ، حضرت خداوندگار به آرزوى زيارت مراقد مطهره ، سوار اسب شده اولا ابو ايوب انصارى - رضى الله تعالى عنه - را ، بعد جدش سلطان محمد فاتح - طالب ثراه - را ، بعد پدرش سلطان بايزيد ولى - نور مرقده - را زيارت فرموده ، عودت به عمارت همايونشان نمودند . روز چهاردهم ، شاهزادهء جوانبخت لايق تاج و تخت سلطان سليمان شاه - طال بقاه - در وقت چاشت آمده ، بالعز و الاقبال داخل اسلامبول شدند . در عمارت يحيى پاشا كه اسكندر پاشا مىنشست ، بنا به ورود حضرت شاهزاده از آنجا بلند شده ، به خانه قديمى خود رخت كشيد . و چون عمارت مزبور را از براى اقامت موقتى شاهزاده مهيا نموده بودند ، در آنجا نزول اجلال فرمودند . در هنگام ورود ، تمامى وزرا و قضات عسكر و وزراى دفتر و لشكر و ساير آقايان و اجزاى ديوان و عمله خلوت دربار و صنوف لشكر ، استقبال كرده ، به انواع تعظيم و تكريم وارد دولت سراى نمودند . مثنوى : ندكلو وارايسه تعظيم و اجلال * ايدرلر اتميوب بر قيلجه اهمال

--> ( 1 ) . احسن التواريخ ، ص 201